build your own website for free

YAŞAM KALİTESİNİ BOZAN HASTALIK : OKB

            Takıntı hastalığı olarak da bilinen obsesif kompulsif bozukluk ( OKB ) tekrarlayan, akıldan çıkmayan düşünceler ve ritüel şeklinde tekrar eden davranışların olduğu, yoğun sıkıntı yaratan psikolojik bir bozukluktur. Obsesyonlar ( takıntılar ) zorlayıcı bir şekilde tekrar eden, zihni meşgul eden istenmeyen ve hoşa gitmeyen düşünceler, kompulsüyonlar ise tekrar eden, istenmediği halde bırakılamayan davranışlar olarak tanımlanabilir. Bu rahatsızlığı yaşayan kişi içinden çıkamadığı düşünceler ve yapmaktan vazgeçemediği davranışlarla kendine bir hapishane kurmuş gibidir. OKB'nin nedenleri tam olarak bilinmemekle birlikte genellikle diğer aile bireylerinde de görülmesinden dolayı genetik olduğu düşünülmüş ancak yapılan araştırmalarda OKB taşıyan bir gen bulunamamıştır. Obsesif kompulsif bozukluğu olan kişiler takıntılarının anlamsız ve mantık dışı olduğunun farkında olabilirler ama yine de engellemekte zorlanırlar. OKB tek başına görülebildiği gibi başka hastalıklarla birarada da görülebilir. OKB tablosuna, genellikle depresyon ve anksiyete tablosu da eşlik eder.

   OKB'yi obsesif kişilik özelliklerinden ayırmak gerekir. Obsesif kişilik özellikleri genellikle kişinin karekteristik düşünce, bakış açısı ve davranışları olup kişinin hayatını zorlamadıkça psikoterapi desteği gerektirmezler. OKB ise zorlayıcı bir rahatsızlık olduğu için kişin hayatını önemli ölçüde kısıtlar, hatta bir çok şeyi yapamayacak hale getirebilir. Bu yüzden destek alınmadan atlatılması pek mümkün olmayan bir bozukluktur. İlaç ve bilişsel davranışçı terapi teknikleriyle hastalığın tedavisinde sağlıklı sonuçlar alınabilmektedir.

    OKB belirtilerini aşağıdaki şekilde sıralayabiliriz.

Kir, mikrop, hastalık bulaşmasıyla ilgili kaygı

Kendine ve ya başkalarına zarar verme korkusu

Önemli bir şeyi ve ya birini kaybetme korkusu

Hata yapmak, rezil olmak yada herkesin içinde yanlış bir davranışta bulunmakla ilgili korku

İstenmeyen cinsel içerikli düşünceler veya dinsel takıntılar ve korkular

Temizlik ve düzenle ilgili yoğun hassasiyet ve bunların bozulması durumunda aşırı rahatsızlık hissetme.

Bir şeylerin bulaşması korkusuyla kaçınma davranışları ( Çevreden uzak durma, dokunmamaya, temas etmemeye çalışma )

Kapı, ocak, priz gibi şeyleri tekrar tekrar kontrol etme.

Sık ve uzun süreli el yıkama veya banyo yapma.

Kötü bir şey olacağı inancıyla yapılan işleri tekrar tekrar yeniden yapma.

Bir işi yaparken içinden ve ya yüksek sesle sayı sayma.

Belirli kelimeleri ve cümleleri tekrarlama.

Her şeyi kontrol altında tutma, garantide ve güvende hissetme ihtiyacı


TÜM MAKALELER

YAZAR BİLGİLERİ

Uzm. Psikolog Semra EKİNCİ